HỘI THIỀN TÁNH KHÔNG TRUNG ƯƠNG

DD0447 HL Trần Văn Đạt BIÊN KHẢO - Bài 1/4: PHẬT GIÁO VÀ THIỀN THỜI CỔ ĐẠI Ở VIỆT NAM

Tuesday, November 8, 20221:36 PM(View: 3450)

Thử Tìm hiểu Thiền Tông Việt Nam:
Bài 1/4: PHẬT GIÁO VÀ THIỀN THỜI CỔ ĐẠI Ở VIỆT NAM
https://www.tanhkhong.org/a3437/phat-giao-va-thien-thoi-co-dai-o-viet-nam
Bài 2/4: HAI THIỀN PHÁI XUẤT HIỆN THỜI BẮC THUỘC
https://www.tanhkhong.org/a3440/dd0448-hl-tran-van-dat-bien-khao-bai-2-4-hai-thien-phai-xuat-hien-thoi-bac-thuoc
Bài 3/4: Các THIỀN PHÁI CHÍNH Ở VIỆT NAM TRONG THỜI ĐỘC LẬP PHONG KIẾN
https://www.tanhkhong.org/a3457/bai-3-4-cac-thien-phai-chinh-o-viet-nam-trong-thoi-doc-lap-phong-kien
Bài 4/4: CÁC THIỀN SƯ LÃO THÀNH NỔI BẬT HIỆN NAY
https://www.tanhkhong.org/a3468/dd0457-hl-tran-van-dat-bien-khao-bai-4-4-cac-thien-su-lao-thanh-noi-bat-hien-nay

Bài 1/4:
PHẬT GIÁO VÀ THIỀN
THỜI CỔ ĐẠI  Ở VIỆT NAM

 H.L. Trần Văn Đạt
(Đạo tràng Nam Cali)

 

  • Mở đầu:

Theo nhiều tài liệu, Thiền tông được hình thành khi Đức Phật Thích Ca truyền cho Ngài Ma-ha-ca-diếp (Mahākāśyapa) làm Sơ tổ (Tâm truyền tâm) và tiếp nối truyền thừa đến vị Tổ thứ 28 cuối cùng là Bồ Đề Đạt Ma (Bodhidharma) ở Ấn Độ (Hình I.1) [1]. Thiền tông là một trường phái chính của Phật giáo, bên cạnh các trường phái chính khác phổ biến hiện nay, bao gồm Phật giáo Phát triển, Phật giáo Therevāda hay Nguyên thủy, Tịnh độ tông và Mật tông. Thiền tông và Phật giáo luôn đồng hành và phát triển bên nhau theo chuyển biến tình trạng xã hội, văn hóa và chính trị trong từng quốc gia, mặc dù có vài nguồn dư luận do từ những nhận thức khác biệt nhau. Thật vậy, Thiền tông là cốt tủy của Phật giáo, như Thiền sư Thích Thanh Từ đã nói trong Lời giới thiệu sách Thiền Tông Việt Nam cuối thế kỷ 20 hay Thiền tông là trái tim của Phật giáo. Đạo Phật được khai sáng từ một vị Phật lịch sử nổi tiếng thế giới; đó là Đức Phật Thích Ca Mâu Ni (623-543 trước Tây lịch [TTL]). Ngài đã dùng thiền định chứng ngộ Tam minh và Lý duyên khởi, cũng như qua thiền Ngài tịch diệt về cõi Niết Bàn. Như vậy, nơi nào có giáo có thiền, Phật giáo và Thiền tông tuy hai mà là một thực thể kết hợp hoàn hảo.

Phật giáo xuất hiện ở miền Bắc Ấn Độ vào thế kỷ thứ 6 TTL và trải qua 6 lần kết tập kinh điển để lưu giữ lời truyền pháp của Đức Phật Thích Ca, nhưng khoảng 200 năm đầu sau khi Đức Thế tôn tịch diệt không có văn bản để lại; cho nên các nguồn tin liên hệ cần được quan tâm đặc biệt về mức độ chính xác. Kết tập lần thứ 6 cuối cùng xảy ra vào năm 1954-1956 ở thạch động Maha Pasana Guha cách thủ đô Rangoon 12 km, Miến Điện [2].

Đạo Phật bắt đầu tỏa sáng trong xứ Ấn và châu Á vào thời đại Hoàng Đế A Dục (Ashoka) trị vì. Đặc biệt sau khi thống nhứt đất nước rộng lớn được đánh giá ngang hàng với Tần Thủy Hoàng, nhà vua tích cực ủng hộ Phật giáo trong nước, qua tổ chức kết tập kinh điển lần thứ 3 và mở rộng phổ biến tôn giáo này trong và ngoài nước, bên cạnh thiết lập các di tích lịch sử đánh dấu nhiều cột mốc địa danh quan trọng của cuộc đời truyền pháp của Đức Phật Thích Ca.
Hoàng Đế A Dục đã gởi 9 phái đoàn đến nhiều nơi, trong đó có đoàn Phật giáo đi về hướng Bắc và Tây-bắc qua ngã Pakistan, Afghanistan và đường Tơ lụa để đến Trung Quốc vào năm 67 sau Tây Lịch (STL); từ đó Phật giáo lan truyền đến Triều Tiên (năm 372), Nhật Bản (năm 528) [3] và Việt Nam, sau này trở nên bộ phái Đại thừa - nay gọi là bộ phái Phát triển. Hướng truyền bá đó còn gọi là Bắc truyền.
Một đoàn truyền đạo đi về phía Nam Ấn do Thái Tử Mahinda (Ma hi đà: 285-205 TTL) và tiếp theo Công Chúa Sanghamitta (Tăng già mật đa: 281-202 TTL) hướng dẫn đến đảo Tích Lan hay Sri Lanka ngày nay. Trong khi một nhóm khác (nhóm 8) do hai Đại sư Sona và Uttara cùng 5 đệ tử đi về phía đông - vùng Suvaṇṇabhūmi (Đất vàng) khoảng năm 263 TTL. Vùng này có thể bao gồm Miến Điện (Myanmar), Thái Lan, Cao Miên, Lào, Việt Nam (Giao Chỉ) - Champa và bán đảo Malay [3]. Hai phái bộ truyền giáo sau cùng nêu trên tiếp tục phát huy Phật giáo để sau này trở nên bộ phái Tiểu thừa - nay gọi là bộ phái Therevāda.

 

  • Phật giáo có mặt ở Việt Nam từ thế kỷ thứ 2-3 TTL:

Khi Đức Thế tôn còn tại thế, Phật sự và dụng công thiền xuất hiện và lan rộng ở miền Bắc Ấn độ và sau khi Người tịch diệt Phật giáo bắt đầu lan tỏa nhiều nơi khác trên đất Ấn và theo thời gian truyền tải khắp năm châu, nhứt là phát triển mạnh ở châu Á. Riêng ở Việt  Nam, tôn giáo này được truyền vào từ lúc nào và ở nơi đâu chưa biết chính xác, nhưng hiện nay đã có một số tài liệu Việt Nam, Trung Quốc, di tích bản địa và các bằng chứng khảo cổ học ở di chỉ Sa Huỳnh và Óc Eo… cho thấy Phật giáo dĩ nhiên gồm các hoạt động thiền sự đã có mặt trên đất Giao Chỉ (Bắc Việt) và ở nước Champa (Nam Việt Nam), có thể được truyền đến từ Ấn Độ vào thời Cổ Đại khoảng thế kỷ thứ 3 và thứ 2 TTL, chứ không phải từ Trung Quốc như sách sử ghi chép trước đây. Theo tài liệu về Ngọc phả Hùng Vương, “Trong thời Hùng Chiêu Vương trị vì, đạo Phật được  truyền vào nước ta. Từ các đời vua trước, Ngọc phả có nhắc đến đền chùa nhưng việc tế tự chỉ thấy nói đến thờ thần tiên, tổ tiên, đến vua Hùng thứ 7 mới thấy xuất hiện các từ của nhà Phật như biển Giác, Bát nhã, Niết bàn, ăn ở chay tịnh rồi lập đàn cúng ở chùa...” [4].

Sau đây là một số bằng chứng cho biết đạo Phật đã xuất hiện trên đất Việt cổ xưa hay nước Văn Lang khoảng 300-200 năm trước Tây lịch:

(i)     Phật giáo Nguyên thủy có thể được truyền vào Việt Nam trong thế kỷ thứ 3 và thứ 2 TTL với sự kiện Ngọc phả Hùng Vương cho biết vào thời Hùng Vương thứ 7 tức Chiêu Vương (truyện bánh chưng, bánh giầy) trên núi Tam Đảo đã có chùa thờ Phật. Sự kiện thứ hai là Tiên Dung, con gái Vua Hùng Vương thứ 18 (~257 TTL), và chồng là Chử Đồng Tử trong truyện “Nhất Dạ Trạch” của quyển Lĩnh Nam Chích Quái, được nhà sư Phật Quang, người Thiên Trúc (Ấn Độ) truyền pháp tại núi Quỳnh Viên nằm ở cửa Nam Giới hay cửa Sót, ngày nay có tên là núi Nam Giới (Hà Tĩnh), và được nhà sư ban cho một cây gậy và một cái nón rồi nói rằng: “Linh dị và thần thông ở đây cả!”. (Lĩnh Nam Chích Quái, Lịch Sử PGVN, tập 1, Lê Mạnh Thát, 1999) [3,5].

(ii)  Tại Champa có di chỉ khảo cổ Sa Huỳnh, ở vương quốc Phù Nam (Chân Lạp) có di chỉ khảo cổ Óc Eo cho biết vùng bờ biển phía Nam Việt Nam, xưa thuộc hai nước này đã có giao dịch thương mại rộng rãi với Ấn Độ, Ba Tư, La Mã... Chiếc bia đá Võ Cảnh được các nhà nghiên cứu tìm thấy tại làng Võ Cảnh, Nha Trang có niên đại vào thế kỷ thứ 2 STL viết bằng tiếng Phạn. Trong thời gian này, nền văn minh Ấn Độ có tư tưởng chính là Phật giáo nên đã có mặt và truyền bá tại xứ này qua thời gian dài hàng trăm năm. Do đó, có thể suy luận rằng nhà sư Phật Quang người truyền đạo Phật cho Chử Đồng Tử có thể là người Ấn hoặc người Chăm đi từ phía nam đến Giao Chỉ. Nghĩa là đạo Phật có mặt ở vùng đất Champa, hay miền Nam Việt Nam ngày nay có thể đồng thời với triều đại Hùng Vương, sớm hơn miền Bắc tức Giao Chỉ ngày ấy.[5]

(iii) Dưới triều đại Hoàng Đế A Dục (Ashoka: ~304-232 TTL) ở Ấn Độ, có một trong 9 đoàn hoằng pháp do hai vị A La Hán Sona và Uttara (243-144 TTL) lãnh đạo cùng 5 đệ tử đã đến vùng Suvaṇṇabhūmi có thể thuộc vương quốc Phù Nam lúc bấy giờ, gồm các nước Đông Nam Á ngày nay và bán đảo Malay; nhưng có lẽ họ đến Miến Điện, Thái Lan và Đông Dương trước tiên. Thời gian ra đi của đoàn hoằng pháp này tương ứng với thời đại Hùng Vương và trùng hợp với câu chuyện ghi trong ngọc phả Hùng Vương và Di tích một bảo tháp Ashoka, theo sử liệu Trung Hoa (Giao Châu ký của Lưu Hân Kỳ và Thuỷ Kinh chú của Lệ Đạo Nguyên), được xây dựng ở Giao Châu, tại thành Nê Lê (có lẽ Đồ Sơn, cách Hải Phòng 12 km) (Sau Vua Lý Thánh Tông xây tiếp thêm bảo tháp Tường Long năm 1058) [3,5,6].

(iv) Ở Giao Chỉ, thị tứ Luy Lâu hình thành trước Tây Lịch, nay thuộc huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh đã có hàng trăm chùa và nhiều tăng ni, sau này có các vị đại sư và thiền sư nổi tiếng, như Khâu Ni (Tướng của Hai Bà Trưng đi tu), Ma Ha Kỳ Vực[1], Mâu Bác (160-230)[2], Khương Tăng Hội (205-280), Chi Cương Lương[3]… Các thương nhân Ấn Độ thường dùng đường biển đến Giao Chỉ buôn bán. Sau đó đến lượt các tăng sĩ Ấn tới đây truyền đạo Phật bằng đường biển và/hoặc do các tu sĩ Ấn Độ trong Nhóm 8 nêu trên dưới thời Hoàng đế A Dục, góp phần hình thành trung tâm đạo Phật tại Luy Lâu, một trong những trung tâm lớn nhất của Phật giáo ở phương Đông vào buổi đầu Tây Lịch, cùng với hai trung tâm Phật giáo Bành Thành (nay Từ Châu, Giang Tô) và Lạc Dương (Kinh đô Đông Hán, nay Hà Nam) của Trung Quốc.

Theo Wiki, Luy Lâu là lỵ sở địa phương của quận Giao Chỉ (111 TTL-203 STL), và cũng là thủ phủ của cả Giao Châu từ năm 111 TTL đến 106 TTL. Luy Lâu thời Bắc thuộc không chỉ là trung tâm chính trị, mà còn là trung tâm kinh tế - thương mại, trung tâm văn hóa - tôn giáo lớn và cổ xưa nhất của Việt Nam [7]. Chùa Dâu ở Bắc Ninh ngôi chùa cổ nhất VN

 

(v)   Vào thời Trưng Trắc và Trưng Nhị khởi nghĩa (40-43 STL) và sau khi Hai Bà tự tử ở Hát Giang, Bát Nàn Phu Nhân, một danh tướng của hai Bà, trốn thoát và trở thành một sư cô Phật giáo cùng với một số tướng khác như Khâu Ni cũng đi tu. Đây là một chứng cớ khác chứng tỏ Đạo Phật và thiền đã có mặt từ lâu ở Giao Chỉ trước Tây Lịch [3].

(vi) Vào cuối thế kỷ thứ 2 STL, nhà sư Mâu Tử, người Thương Ngô, nay thuộc Quảng Tây, Trung Quốc đến sinh sống và hoằng pháp ở Giao Chỉ, viết sách “Lý Hoặc Luận” gồm bộ luận lý giải những điều mê lầm của một số người không hiểu đạo Phật. Đây là quyển sách Phật giáo đầu tiên được viết bằng chữ Hán ở Giao Châu. Trong sách này (Câu hỏi 21), Mâu Tử  còn cho biết Phật giáo truyền đến Giao Châu cùng lúc với Phật giáo đến Trung Quốc (đời Hán Minh Đế, năm 67 STL). Thật ra, đạo Phật truyền đến đất Văn Lang trước Tây Lịch [8].

(vii)  Quốc sư Thông Biện dẫn lời Đại sư Đàm Thiên (542-607) (trình vua Trung Quốc Tùy Cao Tổ) để trả lời câu hỏi của Hoàng thái hậu Ỷ Lan (1.044-1.117) triều Lý về thời điểm Đạo Phật bắt đầu truyền vào Việt Nam như sau [5]:

"Một phương Giao Châu, đường thông Thiên Trúc, Phật pháp lúc mới tới, thì Giang Đông chưa có, mà Luy Lâu lại dựng chùa hơn hai mươi ngôi, độ Tăng hơn 500 người, dịch kinh 15 quyển, vì nó có trước vậy. Vào lúc ấy, thì đã có Khâu ni danh, Ma Ha Kỳ Vực, Khương Tăng Hội, Chi Cương Lương, Mâu Bác tại đó. Nay lại có Pháp Hiển thượng sĩ, đắc pháp với Tỳ-ni-đa-lưu-chi, truyền tông phái của tam tổ, là người trong làng Bồ-Tát, đang ở chùa Chúng Thiện dạy dỗ học trò. Trong lớp học đó không dưới 300 người, cùng với Trung Quốc không khác. Bệ hạ là cha lành của thiên hạ, muốn bố thí một cách bình đẳng, thì chỉ riêng khiến sứ đưa Xá lợi đến, vì nơi ấy đã có người, không cần đến dạy dỗ…”.

Tóm lại, những sự kiện được ghi chép như Ngọc phả Hùng Vương, Tiên Dung-Chử Đồng Tữ, tháp Ashoka, thành Nê Lê và chiếc bia đá Võ Cảnh ở Nha Trang được phát hiện, cũng như sự đi tu của một số tướng lãnh của Hai Bà Trưng vào đầu Tây lịch, sách Lý‎ hoặc Luận và lời giải thích của Quốc sư Thông Biện đã chứng minh Phật giáo có mặt ở đất nước này từ thời Cổ Đại khoảng thế kỷ thứ 3-2 TTL, đồng thời điều này cũng xác nhận sự hiện diện của các hoạt động thiền sự ở những nơi thờ Phật trong thời gian này. Cho nên, Phật giáo Việt Nam ra đời trước hết có thể đến từ phương Nam và sau đó từ phương Bắc, với di tích Luy Lâu là trung tâm Phật Giáo đầu tiên lâu đời nhứt của nước.

Vì vậy, các hoạt động tu tập thiền trong Phật giáo đã có mặt ở Việt Nam từ lâu trước Tây lịch cho đến khi tài liệu lịch sử trong nước và Trung Quốc cho biết vào thế kỷ thứ 3 STL có một Đại sư Việt Nam tên Khương Tăng Hội đến kinh đô Kiến Nghiệp (tên cũ của Tây Phổ ở Nam Kinh, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc) truyền bá đạo Phật. Vậy thân thế và sự nghiệp của vị Đại sư này như thế nào?

 

  • Sơ tổ Thiền tông Việt Nam:

Nhà sư tên Khương Tăng Hội (Kōsōkai, ~ 205-280) [9,10,11] là một dịch giả[4] và thiền sư dạy pháp tu thiền Quán niệm hơi thở của Đức Phật Thích Ca ở trung tâm văn hóa Luy Lâu, là người Giao Chỉ trong thời Tam Quốc (184-280). Ông cũng là người đã có nhiều công đức góp phần vào phát triển Thiền học ở Trung Quốc dưới thời Bắc thuộc.

Tổ tiên của Sư Tăng Hội xuất thân từ nước Khương Cư (Sogdiana) ở phía Bắc Ấn Độ, nhưng đến thời cha Ông di cư đến Giao Chỉ sinh sống và lập gia đình với một người phụ nữ địa phương này. Hơn 10 tuổi, cha mẹ qua đời ông xuất gia theo đạo Phật, tiếp thu giáo dục văn học Trung Quốc, hiểu biết rộng rãi kinh điển Nho giáo và thông hiểu tiếng Phạn. Rất tiếc không có tài liệu cho biết Ông tu tập ở đâu và sư phụ là ai, nhưng nhiều người tin rằng Ông lập đạo tràng dạy chúng và dịch thuật ở thủ phủ Luy Lâu, có thể ở chùa Diên Ứng, còn gọi là chùa Dâu hay chùa Pháp Vân, phủ Thuận Thành tỉnh Bắc Ninh ngày nay [12].  Theo Cao Tăng Truyện[5], Tăng Hội là một người uyên bác và thông minh xuất chúng: “Hiểu rõ ba tạng kinh điển, đọc khắp cả sáu kinh (Nho, Lão), những sách về thiên văn và đồ vĩ phần lớn ông đều thông thạo” [11]. Ông còn khéo giảng nói, giỏi văn chương nên hợp tác cùng các nhà sư bấy giờ, như Hàn Lâm ở Nam Dương, Bì Nghiệp ở Dĩnh Châu (An Huy), Trần Huệ ở Cối Kê (Chiết Giang), v.v. để phiên dịch chú giải kinh điển Phật giáo sang tiếng Hán tại trung tâm Phật giáo Luy Lâu.

AAA_Thử tìm hiểu THIỀN TÔNG VN _BÀI 1_8-22 Picture 1
Thiền sư Khương Tăng Hội

 Năm 247 STL, Sư Tăng Hội đã khoảng 40 tuổi đến kinh đô Kiến Nghiệp tỉnh Giang Tô ngày nay vào đời nhà Ngô thời Tam Quốc lập am tranh, dựng tượng Phật hành đạo. Lúc bấy giờ nơi đây chưa có tăng sĩ Phật giáo. Suốt ngày Sư thắp hương lễ, bái tượng Phật, tụng kinh, ngồi thiền, rồi ra chợ khất thực. Hiện tượng kỳ lạ này đã làm cho người địa phương chú ý cảm mến, bèn tâu lên vua Ngô là Tôn Quyền. Theo truyền thuyết, để thu phục lòng tin của chính quyền địa phương, chỉ trong 21 ngày Sư dùng pháp thần thông làm cảm ứng được xá lợi Phật (chiếc răng Phật) đầu tiên ở Trung Quốc xuất hiện trong một chiếc bình vào năm 248; cho nên vua Tôn Quyền vô cùng thán phụ, quy y theo, và xây dựng Kiến Sơ Tự để Ngài có nơi tu tập, truyền đạo và dịch kinh [9].

Nhờ vậy, Phật Giáo ở Kiến Nghiệp trở nên hưng thịnh. Đây cũng là con đường truyền đạo từ phương Nam vào Trung Quốc, và chính phạm bối[6] cũng được truyền vào qua con đường này. Đó là hướng Nam truyền. Vào năm 280 STL thời nhà Tấn, Thiền sư Khương Tăng Hội qua đời, được ban hiệu Siêu Hóa Thiền Sư. Các kinh điển chủ yếu do nhà Sư dịch gồm có bộ Ngô Phẩm Kinh 5 quyển, Tạp Thí Dụ Kinh 2 quyển, Lục Độ Tập Kinh 9 quyển, và chú giải một số kinh như An Ban Thủ Ý Kinh[7], Pháp Kính Kinh, Đạo Thọ Kinh, Nê Hoàn Phạm Bối, v.v.

Tư tưởng thiền của Đại sư được thể hiện qua các công trình dịch thuật, biên soạn, chú giải và viết lời tựa cho một số kinh sách. Từ đó, theo nghiên cứu của Lê thùy Dương (2016) [13], tư tưởng Thiền nhập thế của Khương Tăng Hội đã được biết qua bài Tựa “An Ban Thủ ý” kinh chú giải. Sư đã nhắc đến từ “Thiền” nhiều lần và quan niệm “Thiền” không chỉ là những phương pháp hành đạo mà còn là một căn bản triết học về “tâm học” và khuyên người tu nên dùng phương pháp điều khiển hơi thở để điều phục tâm như Đức Phật Thích Ca đã làm để chứng ngộ ba minh và lý duyên khởi. Sư viết: “Người hành giả chứng đắc được phép An Ban thì tâm bừng sáng, dùng cái sáng ấy để quán chiếu thì không gì tối tăm mà không thấy”. Trước thời Khương Tăng Hội chắc đã có nhiều người nói đến thuật ngữ “Thiền” khi thực hành đạo Phật, nhưng chỉ đến Khương Tăng Hội mới nâng thiền lên một môn học, có phương pháp. Do đó, Nguyễn Lang (tức Thiền sư Thích Nhất Hạnh) trong quyển Việt Nam Phật giáo sử luận đã mạnh dạng đề nghị “Thiền học Việt Nam khởi đầu bằng Khương Tăng Hội” [13,14]. 

Qua các công trình để lại của Đại sư, các nhà nghiên cứu còn tìm thấy trong sư Tăng Hội chịu ảnh hưởng sâu sắc của Phật giáo Đại thừa và không ít từ Phật giáo Tiểu thừa. Tiểu thừa tin rằng khống chế tâm để chế ngự tham ưu, cũng như giáo lý thần thông, linh nghiệm làm xuất hiện xá lợi Phật để dâng lên vua Tôn Quyền. Với tư tưởng đại thừa, Thiền sư dấn thân trong đạo giáo, thể hiện lòng từ bi hỉ xả trong suốt cuộc đời hoằng pháp cứu nhân độ thế. Tóm lại, tư tưởng cơ bản về Thiền tông của Khương Tăng Hội là “Phật tại tâm”. Vì thế, Đại sư xem Thiền học như là môn học có phương pháp phân tích đề ra bốn cách thiền: “chính tâm, nhất ý, tập trung điều thiện duy trì từ trong tâm, ý thức những ý niệm dơ bẩn mà khử diệt” trong Lục Độ Tập Kinh về Thiền [13].

Thiền sư Tăng Hội đã tạo nên nhiều công đức vẻ vang ở kinh đô Kiến Nghiệp được lịch sử Trung Quốc ghi nhận, người địa phương thờ cúng. Ông là một Đại sư rất nổi tiếng vào những thế kỷ đầu của Tây lịch. Tôn Xước, một nhà trí thức trong hoàng gia Đông Ngô rất ngưỡng mộ tư cách của Đại sư nên viết đề lên tranh tượng Đại sư như sau [12]:

Lặng lẽ, một mình,
đó là khí chất
tâm không bận bịu
tình không vướng mắc
đêm đen soi đường
lay người thức giấc
vượt cao, đi xa
thoát ngoài cõi tục.

Cho nên, chắc chắn trước đó khi còn ở Việt Nam (Giao châu), ngoài các công trình dịch thuật, chú giải nhiều kinh điển, Đại sư từng mở đạo tràng tu tập ở Luy Lâu nhiều năm và hoằng dương Phật pháp nhiều nơi để truyền đạo, dạy thiền ở đồng bằng Sông Hồng. Thiền sư đã dùng kinh bản nguyên thủy như Kinh Quán Niệm Hơi Thở, kinh Tứ Niệm Xứ để dạy chúng thực hành và sống trong chánh niệm khi tu tập thiền trong tinh thần phóng khoáng của Đại thừa [10,14]. Vì vậy, Thiền sư Khương Tăng Hội rất xứng đáng là vị Sơ Tổ xây dựng bước đầu Thiền tông Việt Nam vào thế kỷ thứ 3 STL [14,15] ở thị tứ Luy Lâu bấy giờ được xem là trung tâm văn hóa Phật giáo đầu tiên của Giao Chỉ được thành lập TTL.

Tuy vậy, đến nay chưa tìm thấy tài liệu, bằng chứng nào để xác định Đại sư Khương Tăng Hội khai thiền ở đâu, mở Pháp hội gì, công trình hoằng pháp cụ thể như thế nào và truyền thừa cho những ai ở Giao Chỉ trước khi đi Trung Quốc phát huy thiền học ở đó [16]. Sự khiếm khuyết này có thể là một trong biết bao hậu quả đáng buồn cho đất nước do chính sách đồng hóa khắc nghiệt, hủy diệt văn hóa dân tộc bản xứ của Bắc phương qua các cuộc xâm lăng thô bạo.

Sau đó, mãi đến thế kỷ thứ 6 và thứ 9 trong thời Bắc thuộc có hai dòng thiền từ Trung Quốc truyền sang Việt Nam, đó là Thiền phái Tỳ-ni-đa-lưu-chi (năm 574) và Vô Ngôn Thông (năm 820).

Sau khi Việt Nam giành độc lập (939-1.884), năm thiền phái khác ra đời, đó là thiền phái Thảo Đường (1.069) trong thời nhà Lý, thiền phái Trúc Lâm vào thời Nhà Trần, thiền phái Tào Động (đầu thế kỷ thứ 17) ở Đàng Ngoài, thiền phái Lâm Tế (giữa thế kỷ thứ 17) ở Đàng Trong và thiền phái Liễu Quán (1.708) ở Miền Trung âm thầm hoạt động khá mạnh mẽ trong thời Trịnh-Nguyễn phân tranh. Trong số thiền phái đó, phái Trúc Lâm và Liễu Quán xuất phát từ trong nước mang bản chất văn hóa Phật giáo Việt Nam.

 

  • Kết luận:

Nhìn về quá khứ, Phật giáo thế giới đã trải qua biết bao thăng trầm trong hơn 2.500 năm và tôn giáo này có thể được truyền thẳng từ Ấn Độ vào đất nước Văn Lang dưới những triều đại Hùng Vương cuối cùng khoảng thế kỷ thứ 3-2 TTL, chứ không phải từ Trung Quốc. Trong khi đó, lịch sử Thiền tông Việt Nam hiện còn nhiều khiếm khuyết, di tích lịch sử rất khiêm nhường và tài liệu còn thiếu sót, nhất là trong thời cổ xưa khoảng vài trăm năm trước và sau Tây lịch. Dù thế, Đại sư Khương Tăng Hội, một vị thiền sư và nhà dịch giả rất nổi tiếng ở Giao Chỉ và Trung Quốc lúc bấy giờ rất xứng đáng là Sơ Tổ đầu tiên khởi xướng Thiền tông Việt Nam, dù đến nay tài liệu về Ngài còn giới hạn.

 

______________________________________ 

Tài liệu tham khảo:

  1. Biểu đồ các Thiền tông Ấn Độ (thuvienhoasen.org).
  2. Kết tập kinh điển: https://thuvienhoasen.org/a13269/kiet-tap-kinh-dien
  3. Tuệ Thiện Hồ Hồng Phước. Niên biểu lịch sử Phật giáo Việt Nam: https://thuvienhoasen.org/images/file/3luRj7ut1QgQAPtr/nienbieulichsu-pgvn-2-.pdf.
  4.  VTC News. 2012. Hùng Vương thứ 7, vị vua đầu tiên và duy nhất lên ngôi nhờ thi tuyển
  5. (https://vtc.vn/hung-vuong-thu-7-vi-vua-dau-tien-va-duy-nhat-len-ngoi-nho-thi-tuyen-ar607616.html).
  6. ­­­­­­Wikipedia: Lịch sử Phật Giáo Việt Nam:
  7. (https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Ph%E1%BA%ADt_gi%C3%A1o_Vi%E1%BB%87t_Nam).
  8. Thành Nê-Lê: https://vi.wikipedia.org/wiki/N%C3%AA_L%C3%AA
  9. Lý Hoặc Luận:
  10.  https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%BD_Ho%E1%BA%B7c_Lu%E1%BA%ADn
  11. Wikipedia. Luy Lâu (https://vi.wikipedia.org/wiki/Luy_L%C3%A2u)
  12. Lê Mạnh Thát. 2011. Thiền sư Khương Tăng Hội. Thư Viện Hoa Sen (Thiền Sư Khương Tăng Hội - Lê Mạnh Thát - Phật Giáo Việt Nam – Thư viện Hoa Sen (thuvienhoasen.org)).
  13.  Khương Tăng Hội: https://en.wikipedia.org/wiki/Kang_Senghui (Khương Tăng Hội).
  14.  Nguyên Giác. 2020. The Way of Zen in Vietnam - Thiền Tông Việt Nam (sách song ngữ) - Thiền - Thư viện Hoa Sen (thuvienhoasen.org).
  15.  Làng Mai. Sơ Tổ Thiền tông Việt Nam – Thiền sư Khương Tăng Hội (https://langmai.org/tang-kinh-cac/bai-viet/so-to-thien-tong-viet-nam-thien-su-khuong-tang-hoi1/)
  16.  Lê thùy Dương. 2016. Khái quát tư tưởng hập thế của các dòng thiền và một số thiền sư tiêu biểu. Lịch sử - Triết học, ĐHKHXHHGNV, Đại học Quốc gia Hà Nội.  https://repository.vnu.edu.vn/bitstream/VNU_123/53827/1/TNS08645.pdf
  17. Nguyễn Lang. 2014. Việt Nam Phật giáo Sử luận. Nxb Văn Học (langmai.org)
  18. Thích Nhất Hạnh. 2005. Chúng ta đang thờ vị Sơ Tổ Phật Giáo nào? bài giảng của Thiền sư Thích Nhất Hạnh tại Viện Nghiên cứu Tôn giáo - Hà Nội, ngày 18/1/2005 - "Lịch sử của Phật giáo ngày nay dưới cái nhìn tương tức" trong Thư viện Hoa Sen (13/06/11) (https://thuvienhoasen.org/p58a11491/chung-ta-dang-tho-vi-so-to-phat-giao-nao).
  19. Trần Tuấn Mẫn. 2017. Thiền Tông Việt Nam: https://thuvienhoasen.org/a28060/thien-tong-viet-nam.

AAA_Thử tìm hiểu THIỀN TÔNG VN _BÀI 1_8-22 Picture 2

Print
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
Next Page

Wednesday, December 3, 20252:28 PM(View: 35)

Monday, December 1, 202512:09 PM(View: 58)
Tâm Đà La Ni... Buồn chi cho khổ... Tâm tĩnh lặng rồi... Thấy khổ... cũng... không... Om… ánh sáng nhiệm mầu… dẫn đường con về… Namo Ratna Trayāya Namo Ārya Avalokiteśvarāya Bodhisattvāya Mahāsattvāya Mahākārunikāya ...

Monday, December 1, 202511:55 AM(View: 65)
Bao văn tự chữ nghĩa mênh mông, dù không đến nỗi quá vô minh, nhưng cuối cùng khi trong trạng thái hoang mang chỉ còn thấy giữ tâm hồn thanh thản, đừng vướng mắc, mong cầu hay khao khát, cứ phó mặc cho pháp tự vận hành và thấu hiểu dám hành trì mỗi một chữ Buông.

Monday, December 1, 202510:52 AM(View: 177)

Monday, December 1, 202510:38 AM(View: 57)
Bốn Bể Năm Châu chung mái nhà / Đạo Tràng Tánh Không khắp bao la / Bốn phương tám hướng đồng quy hội / Diễn Đàn Tánh không mái nhà chung

Monday, December 1, 20258:57 AM(View: 262)

Thursday, November 27, 202510:42 PM(View: 66)
Con nay hiểu ra rằng chúng ta sống chung quanh các hiện tượng thế gian và tiếp xúc với hiện tượng thế gian trong từng sát na thời gian, cũng chính ta tác động đến qui luật nhân quả giữa ta và hiện tượng ấy, không làm sao mà khác đi được.

Wednesday, November 26, 20251:09 PM(View: 368)
Chân như có nghĩa thực tại chân thực (True Reality). Không có gì cộng vào trên nó nhưng cũng không có cái gì trừ đi trên nó. Nó chỉ là như vậy. Bản tính của nó là bất biến, bất động và thường hằng an trụ, không có gì thêm hay bớt trong nó. Vì nó không có sức chứa bất luận thứ gì. Nó ngoài tất cả lời. Nó là cái không tên. Nó chỉ có nghĩa như thế là như thế.

Wednesday, November 26, 20259:01 AM(View: 143)
Thân gửi các anh chị một bài viết mới. Như Chiếu thay mặt đạo tràng Montreal xin gửi lời cám ơn tất cả các cô chú, anh chị đã đóng góp thời gian, công sức cho website của Thiền Tánh không, cũng như đã chia sẻ những kiến thức cùng trải nghiệm tu chứng của bản thân cho Mục 'Cùng nhau Tu học' nhằm giúp thiền sinh khắp nơi vững bước trên con đường tâm linh tu tập.

Tuesday, November 25, 20253:24 PM(View: 162)
1. Lòng biết ơn trong lịch sử và văn hóa: nhiều hình thức, ba chức năng 2. Phật Giáo: lòng biết ơn được Thế Tôn tái cấu trúc như thế nào? 3. Hai điều kiện căn bản: thân người khó được và Chánh Pháp khó cầu 4. Lòng biết ơn có tác dụng nâng đỡ Bát Chánh Đạo 5. Một vài ví dụ thực tập cụ thể cho người Phật tử rèn luyện Lòng Biết Ơn theo ý nghĩa Phật chỉ dạy 6. Hãy Sống Trọn Vẹn 365 ngày Thanksgiving trong tinh thần Phật giáo :

Sunday, November 23, 202510:19 PM(View: 269)
Mẹ Cha là cả bài thơ / Tuy viết không hết những lời nói đây / Nhưng tình Cha Mẹ chứa đầy / Quanh ta Tất Cả hiện đầy Mẹ Cha...

Sunday, November 23, 20259:55 PM(View: 197)
Chúng ta trên bước đường cùng / Hồn Thiêng Sông Núi bao dung che đời / Có người đã đến đươợc bờ / Có người giữa biển thở hơi cuối cùng !!!

Thursday, November 20, 20258:55 AM(View: 214)
“Giữa một nghìn bài viết, điều ở lại sâu nhất vẫn là dáng Thầy lặng lẽ đi trước, để từng đứa học trò yên tâm mà bước theo.”

Wednesday, November 19, 20251:07 PM(View: 548)
“Không Nói” là con đường nhanh nhất để tái hiện tiến trình thực hành Kinh Tiểu Không bằng kỹ thuật hiện đại. Kinh Tiểu Không (MN 121) là nền tảng kinh điển cho kỹ thuật “Không Nói”.

Wednesday, November 19, 202512:21 PM(View: 215)

Sunday, November 16, 20258:39 PM(View: 450)
Kính Tạ Ơn Tam Bảo, Phật Pháp Tăng, / Qua nhiều kiếp sanh tử trôi lăn, / Nay ngộ thậm thâm vi diệu pháp, / Nguyện tu hành kề cận đài sen... / Thankful to Buddha, Dharma, and Sangha bright, / Guiding souls through endless night, / Now awakened to the truth and light, / Vowing to dwell by the Lotus bright. / Lễ Tạ Ơn – Con tri ân muôn loài... / Thanksgiving Day — I bow to all life...

Sunday, November 16, 20258:28 PM(View: 216)
Pháp NHƯ THẬT như tiếng pháo lệnh Vọng tưởng cùng mọi bệnh biến tan / Thân Tâm ta bỗng thấy thênh thang / Cứ thẳng bước đi về quê cũ.

Tuesday, November 11, 20256:06 PM(View: 258)

Tuesday, November 11, 20256:02 PM(View: 285)
Anicca‑Saññā trở thành lưỡi cày bén của tâm: cắt đứt rễ bám víu bằng hiểu biết sống động về bản chất của pháp. Không có gì để ghì giữ, nên không còn lý do để hốt hoảng khi mất mát. Không có gì để cưỡng chiếm, nên mối quan hệ với thế giới bớt gồng. Từ đây, sự sáng trong hiển lộ như hậu quả tự nhiên của một tri giác đã học cách buông.

Tuesday, November 11, 20252:21 PM(View: 215)

Tuesday, November 11, 202512:20 PM(View: 251)

Monday, November 10, 20259:26 PM(View: 543)
Trong thời buổi chiến tranh tai ách, / Con Người chịu nhiều cách khổ đau. / Lệ rơi máu đổ hằng ngày, / Tiếng kêu cầu cứu ai hay được nào. / In times of war and endless pain, / Mankind cries out again and again. / Tears and blood flow every day, / Who hears the plea? Who lights the way?

Monday, November 10, 20259:13 PM(View: 208)
Thu đã về rồi ! ai biết không ? / Mưa Thu mịn như làn bụi hồng / Phủ khắp rừng hoang cùng phố thị / Phủ luôn nhà cửa cùng đường đi.

Tuesday, November 4, 20259:21 PM(View: 227)
Nước mưa, nước mắt chan hoà / Nước lũ cuồn cuộn bao la khổ sầu / Miền Trung tang tóc thương đau / Người trôi, nhà đổ, ruộng mầu tan hoang!!!

Tuesday, November 4, 20258:47 PM(View: 240)
Không tướng, không hình, chẳng đến đi, / Mây tan, trăng hiện, tánh quang tri. / Ai hay cánh vạc không lưu bóng, / Chỉ mất người nhìn giữa thị phi.

Tuesday, November 4, 20259:42 AM(View: 226)

Monday, November 3, 202511:41 AM(View: 310)
Đời khổ - chuyện khủng kinh sao tả, / Thân vô thường - kể cả vạn sinh / . Chỉ có CĂN NHÀ TÂM LINH, / Tự ta tu học — Chính Mình ngộ ra! / Tâm an là nhà — khổ đau tan biến, / Căn Nhà Lý Tưởng — ở trong ta thôi…

Monday, November 3, 202511:15 AM(View: 232)
TINH THẦN ! xin nói thiệt tình / Hơn liều thuốc bổ giúp mình khỏe thêm / Từa tựa như liều linh đơn / Làm tan nát hết giận hờn oán than

Tuesday, October 28, 202512:26 PM(View: 585)
Trong đạo Phật, Không Tầm Không Tứ Định là nền tảng vô cùng quan trọng của tất cả các tầng định — từ Thiền Nguyên Thủy, Thiền Phát Triển cho đến Thiền Tông, là cửa ngõ của Thiền, là giao điểm giữa phàm tâm và thánh trí. Khi vượt qua được lớp màn suy nghĩ của ý thức, người tu chạm đến sự yên lặng đầy sáng biết — đó là tánh giác hiện tiền.

Monday, October 27, 20258:04 AM(View: 358)

Sunday, October 26, 20253:12 PM(View: 454)
Đây Tánh Không Phật sử đạo vàng, / Đây quyết tâm cứu độ dâng tràn. / Dừng niệm chiêu thức không lời, / Thầy ban rải khắp – Thầy kính yêu ơi!

Sunday, October 26, 20252:45 PM(View: 247)
Thật tình ! Ta đâu có ngờ ! / Bất ngờ ! Thật là bất ngờ ! HÀNH DU ! / Chắc là nhờ ta đã tu / Bỏ buông tất cả bụi mù thế gian

Sunday, October 26, 20252:04 PM(View: 724)
Vô thường không phải “mọi thứ thay đổi,”mà là không có gì có thể giữ. Vô thường Tưởng” theo Thế Tôn đã chỉ dạy là: Phải Có Chức Năng Cắt Đứt Tham, Đoạn Tận Khổ, Cứu Cánh Niết Bàn

Tuesday, October 21, 20256:46 PM(View: 354)

Tuesday, October 21, 20256:04 PM(View: 441)
VÔ THƯỜNG, trong cái thấy của Đức Phật, không phải “mọi thứ đổi thay,” mà là không có gì có thể giữ được. Chính trong cái thấy ấy, KHỔ (dukkha) trở nên dễ hiểu — vì KHỔ là sức nóng của sự cố giữ. Sức nóng đó phát sinh từ sự ma sát giữa “ý-muốn-giữ” và sự thật hiển nhiên của “pháp-đang tan-không-thể-giữ”.

Monday, October 20, 20253:44 PM(View: 692)
Phẩm 14, "Ly Tướng Tịch Diệt", là một trong những phẩm quan trọng và thâm thúy nhất trong Kinh Kim Cang. Tên đầy đủ hàm ý rằng khi đã rời xa mọi hình tướng, vọng tưởng thì sẽ đạt đến cảnh giới vắng lặng, diệt độ (Niết-bàn).

Monday, October 20, 20252:03 PM(View: 281)
Hải âu bay giữa chiều thu. Cánh mềm theo gió, mây mù giăng xa. Biển đời dâng sóng thiết tha. Nghe trong hơi thở... tiếng ca vô thường.

Sunday, October 19, 20257:34 PM(View: 331)
Nhìn trống rỗng miên man. Thấy rõ ràng một mảng. Ngó qua lại dọc ngang. Trong veo và trong vắt...

Sunday, October 19, 202512:51 PM(View: 248)

Sunday, October 19, 202511:36 AM(View: 423)
Hãy tĩnh đừng mê / Đời nhiều giông tố / Sinh, Lão, Bịnh – Khổ / Sống, Chết – Vô thường / Xin rải lòng thương / Sống trong chánh niệm / Như tiếng chuông vang... / Vang vọng từ Chùa...

Wednesday, October 15, 20251:32 PM(View: 839)
Ba dấu ấn ấy không răn dạy, chúng chỉ mời ta nhìn lại. Nhìn thân đang đổi, nhìn tâm đang chảy, nhìn đời đang đi – và mỉm cười vì mọi thứ đều đúng lúc tan ra.

Tuesday, October 14, 20256:44 AM(View: 363)

Monday, October 13, 20257:37 PM(View: 768)
“Công án MU” (trong Thiền Tông Nhật Bản, đặc biệt là dòng Rinzai) và Kỹ thuật “Không Nói” (thuộc Thiền Tánh Không của Hòa Thượng Thích Thông Triệt, truyền thống Việt Nam hiện đại, có gốc từ A-tỳ-đàm và Nikāya) đều nhắm tới một mục tiêu chung: trực nhận Tánh Biết vượt ngoài lời nói và khái niệm, nhưng phương pháp và bối cảnh tâm lý – nhận thức lại khác nhau.

Monday, October 13, 20254:50 PM(View: 360)
Sinh Hoạt ĐT Houston Chủ Nhật 2025 09 07

Monday, October 13, 20252:43 PM(View: 348)
Một niệm rỗng không, tâm tự tại, / Muôn âm hoà hợp, đạo muôn nơi. / Nghe xong tiếng lặng, người nghe mất, / Chỉ ánh thiền quang chiếu rạng đời.

Monday, October 13, 202512:45 PM(View: 531)
Lời Kêu Gọi Hướng Về Trung Tâm của Vòng Xoáy - Đừng quan sát cái đang xảy ra — hãy nhìn vào nơi nó không còn xảy ra. Đừng bám vào hơi thở, âm thanh, ý nghĩ — mà hãy nhìn vào khoảng trống nơi chúng khởi và diệt.

Sunday, October 12, 20251:51 PM(View: 367)
Nếu ai muốn vậy, xin mời đến / Viện Bào Chế thuốc THIỀN TÁNH KHÔNG / Viên thuốc KHÔNG, tặng không cho bạn / Xin kính mời người có tấm lòng / Nếu ai muốn học cách bào chế / Đến đây học pha chế, không tiền ! / Chỉ cần có một tấm lòng Thiền / Vì người ! mà không riêng cho mình /

Sunday, October 12, 202512:56 PM(View: 1135)
Đêm thao thức, người ơi hiểu thấu, / Nước tuôn về cuốn mẫu tình ai. / Mẹ già, trẻ dại, gia tài, Công lao gầy dựng tương lai không ngờ. /

Wednesday, October 8, 202512:45 PM(View: 810)
Luân hồi không phải là một cõi giới để thoát ra, mà là một tiến trình nhận thức sai lầm cần được dừng lại. Điều này có thể thực hiện qua việc rèn luyện thói quen mới “không nói” thầm trong não đưa tới sự viên mãn trong nhận thức cô đọng về trạng thái biết không lời. Khi thấy rõ rằng samsara chỉ là một dòng đối lưu nhận thức tự duy trì, ta sẽ không còn bị nó cuốn trôi nữa.

Tuesday, October 7, 20259:31 AM(View: 340)

Monday, October 6, 20256:40 PM(View: 467)

Sunday, October 5, 20257:04 PM(View: 483)
Câu chuyện về niềm hy vọng, sự kiên cường và sức mạnh của tâm linh. Kết hợp điều trị y học với thiền định có thể tăng cường quá trình chữa lành.

Sunday, October 5, 20259:16 AM(View: 442)
Một niềm phúc lạc lan tràn. Dù đang giữa chợ, hay đang rừng già ! Thật tình ! chẳng nghe ngân nga. Dù là nhỏ xíu ! thiệt mà ! thưa ai ! Vội quì lạy hướng Phật Đài. Nghe lời Phật dạy, làm đàn đứt dây ! Bây giờ đi đó, đi đây. Cũng không còn nghe tiếng nầy, tiếng kia !!!

Saturday, October 4, 20258:23 PM(View: 1150)
Đời nay lắm chuyện sinh ra. Khoa hoc tân tiến, cái Ta lớn nhiều. Sống đời trăm chuyện lắm điều. Sao Tâm an tịnh, để tiêu não phiền. Cho nên nhân thế khổ điên. Trầm luân khó thoát, triền miên ưu sầu. Tổ Thầy sáng đạo một câu. Không Nói chiêu thức, nhiệm mầu làm sao!

Thursday, October 2, 20256:54 AM(View: 680)
SINH HOẠT ĐẠO TRÀNG TÁNH KHÔNG Nam CALI tháng 9, 2025 NGƯỜI THẬT VIỆC THẬT Thiền sinh TÂM HOÀNG_Lê Văn Hoàng CHIA SẺ KINH NGHIỆM THIỀN và bệnh Prolactimona: Khối U trong não

Tuesday, September 30, 20259:46 PM(View: 499)
Giác, là cái biết không lời. Là không dán nhãn, chẳng khơi ý thầm. Giác, là lặng sáu cửa tâm. Là thầm nhận biết mà tâm như tờ.

Tuesday, September 30, 20258:01 PM(View: 859)
Khoa học giải thích không trung, / Vũ trụ sinh biến, trùng trùng đổi thay / . Thử nhìn theo hướng Trăng này, / Ngón tay Phật chỉ, Thấy gì nơi Trăng ...

Monday, September 29, 20257:36 PM(View: 843)
Do nói thầm mà Tâm không bao giờ yên nghỉ ngay cả khi đang ngủ, nói thầm chính là nhiên liệu của sự yêu thích (Tham), ghét bỏ (Sân) và của những đam mê ghiền nghiện, những truyền thống, những ràng buộc của gia đình, xã hội v...v… Nó chính là nguồn gốc của Khổ (Si) vì chính nó là đầu mối tạo ra các bệnh tâm thể, gây ra tranh chấp với mọi người và tạo ra sự mất cân bằng với môi trường sống.

Monday, September 29, 20256:35 PM(View: 433)

Sunday, September 28, 20252:20 PM(View: 431)

Wednesday, September 24, 202510:29 AM(View: 816)
Bài thuyết trình này so sánh kỹ thuật "Không Nói" thuộc dòng Thiền Tánh Không do Hòa thượng Thích Thông Triệt giảng dạy với Phẩm 9: Nhập Bất Nhị Pháp Môn trong Kinh Duy Ma Cật, nhằm làm rõ sự tương đồng về nội dung tu tập và trạng thái tâm mà hai phương pháp cùng hướng tới.

Wednesday, September 24, 202510:21 AM(View: 480)
Mùa hè 2014 quả là một năm nhiều kỹ niệm với chúng tôi. Đủ duyên lành nên Như Chiếu lại được phép tháp tùng Ni sư Triệt Như sang Paris để tu học và ôn tập.

Monday, September 22, 20255:33 PM(View: 520)

Sunday, September 21, 202510:34 AM(View: 567)
Thu đến rồi lại Thu đi, / Sinh Trụ Hoại Diệt, Tụ-Ly, vô thường. / Những ai nắm được dây cương, / Ngựa Tâm chế ngự, liễu tường Chơn Như... / Thu đến rồi lại Thu đi, / Xưa nay vẫn vậy, có gì nhớ thương...

Sunday, September 21, 202510:29 AM(View: 500)
Không hình, không tướng, chẳng màu. Chỉ còn sáng lặng thấm vào hư không...

Sunday, September 21, 202510:22 AM(View: 419)
Lạc Thú là gì ? tôi tự hỏi. Ai cũng nói : lạc thú ! hưởng đi ! Lạc thú giới hạn, thì khả dĩ. Quá lạc thú, thân xác tiêu đời !

Sunday, September 21, 20255:45 AM(View: 408)

Friday, September 19, 20258:57 AM(View: 483)
SLIDESHOW KHÓA THIỀN TULETTE 08/2025

Tuesday, September 16, 202511:45 AM(View: 839)
Chương trình Kiến Thức KỶ THUẬT THỰC HÀNH 2025: Tuệ Chiếu trình bài đề tài: HỒI ĐÁP SINH HỌC TRONG THIỀN ngày 9/8/2025 tại Thiền Đường Tánh Không Nam Cali

Monday, September 15, 202512:39 PM(View: 597)
Người viết thấy có bổn phận phải gửi lời cám ơn đến ba thiền sinh Kiên Nguyễn, James Glenn và Lê văn Hoàng đã cho phép phỏng vấn và ghi chép lại kinh nghiệm tu tập (tuyệt vời) của quí vị. Bất cứ ai, bỏ công sức, thực hành đúng phương pháp Thày dạy, chắc chắn sẽ đạt được thành quả như chuyện đã kể. Đó là lý do của bài viết này.

Monday, September 15, 20259:30 AM(View: 530)
Ôi mẹ Ôi cha Trong mùa Vu lan Hãy nghe con hát Theo làn gió mát Mang lời ca Ngàn ánh sáng Ngàn tri ân Trong cuộc đời này Tình yêu cha mẹ là trên hết

Monday, September 15, 20259:29 AM(View: 767)
Hành trình từ Sơ thiền đến Nhị thiền - bước chuyển quan trọng trong tu tập thiền định, nơi tâm buông bỏ Tầm và Tứ để đạt đến trạng thái nội tĩnh nhất tâm sâu sắc hơn.

Sunday, September 14, 202510:06 PM(View: 781)
Thế gian này địa ngục hay thiên đàng / Cũng do Nhân Quả con Người gieo tạo / Đừng ngụy biện với lý luận gian xảo / Trải Lòng Thương... để thế giới an bình!

Sunday, September 14, 20259:43 PM(View: 533)
Ngày nay trong cõi ta bà / Người như súc vật trong nhà tranh công ! / Mời nghe Lục Súc tranh công / Để biết lòng tham sánh đồng với chi?

Saturday, September 13, 20257:13 PM(View: 613)
Tánh Không rộng khắp muôn nơi, / Giải thoát vô ngại, hoa đời nở tươi. / Đường xưa Đức Phật trao lời, / Ngàn năm còn vọng, sáng ngời tình thương.

Wednesday, September 10, 202510:23 AM(View: 603)
Tuệ Huy trình bày Về Ý Nghĩa của CHỮ HIẾU trong ĐẠO và ĐỜI trong lễ VU LAN 2025 tổ chức tại Thiền Đường Tánh Không ngày 6 tháng 9, 2025

Wednesday, September 10, 20257:39 AM(View: 612)
Thiền giúp cải thiện và phòng ngừa các vấn đề sức khỏe của người cao tuổi. Tự biết cần làm gì để chăm sóc cho bản thân qua sự nhận thức sự việc khách quan : nhanh nhẹn, linh hoạt, sáng suốt (không thông qua suy nghĩ). Ví dụ : nếu có động đất quý vị sẽ làm gì, phản xạ tốt (khi lái xe), …

Tuesday, September 9, 20258:25 PM(View: 496)

Tuesday, September 9, 20251:19 PM(View: 467)
Em ngồi thanh thản an nhiên / Tĩnh tâm an trú giữa miền Tánh Không / Dịu dàng gió thổi qua song / Không lưu chuyện kể tang bồng ngoài kia. / Bồ câu trắng đã mang về / Nhành ô liu nhỏ tràn trề yêu thương / Hoà bình, hạnh phúc, cát tường / Mong cho nhân loại bốn phương một nhà.

Tuesday, September 9, 20259:10 AM(View: 575)
Psychoanalyse là một trong nhiều phương pháp thuộc ngành tâm lý học nhưng thường thường do các bác sĩ tâm thần đảm nhiệm. Cái tiến trình của Psychoanalyse (liệu pháp Phân tâm học) và tiến trình ngồi Thiền đại khái … có nhiều điểm giống giống nhau.

Monday, September 8, 20259:38 AM(View: 1346)
Chay hay mặn, xin giữ lòng từ, / Thấy muôn loài đều chung hơi thở. / Người và vật cũng ham sống còn, / Xin dừng lại, thương nhau muôn đời. . .

Monday, September 8, 20259:24 AM(View: 610)

Monday, September 8, 20258:47 AM(View: 567)
Đường về không còn dài / Nhà xưa đà lố dạng / Xa xa, mờ mờ ảo / Chân già lão đang lê / . . . Tuổi nào thấy ĐƯỜNG VỀ? / Xin Lão Ông cho biết / Để chúng tôi lo liệu / Công việc cho mai sau!

Tuesday, September 2, 20251:19 PM(View: 1075)
Để đạt được Sơ thiền (Paṭhama-jhāna) đúng như Đức Phật đã chứng, chúng ta cần đi theo đúng lộ trình mà Ngài đã mô tả trong Kinh tạng Nikāya: Giữ giới thanh tịnh: đây là điều kiện tiên quyết, vì tâm không thanh tịnh thì khó định. Ly dục, ly bất thiện pháp: Đức Phật nhấn mạnh Sơ thiền khởi đầu bằng “ly dục, ly bất thiện pháp”.

Monday, September 1, 20257:53 PM(View: 603)
Trú như vậy nhiệt tâm. / Đêm ngày không mệt mỏi. / Xứng gọi nhất dạ Hiền. / Bực an tịnh trầm lặng.

Monday, September 1, 202512:29 PM(View: 1041)
Nhân Rằm tháng Bảy Vu Lan / Nhớ thương Cha Mẹ lại càng đậm sâu / Nương nhờ Pháp Phật nhiệm màu / Vu Lan Bồn pháp, nguyện cầu MẸ Cha... / Thân tâm thường lạc hài hòa / Sống trong chánh niệm lánh xa ác tà / Cõi Tịnh an lạc là nhà / Một ngày duyên đẹp rời xa nhẹ nhàng...

Monday, September 1, 202512:20 PM(View: 561)
Kịch bản này được dựng lên bởi hai kịch tác giả:Tuệ Lạc và Không Lạc tại Tổ Đình Tánh Không trong buổi lễ Tạ Ơn tại Thiền Viện Tánh Không năm 2016. / Con từ vạn dặm đường xa / Đêm qua homeless, ngủ nhà Bỉnh Cương / Sáng theo Tuệ Lạc lên đường / Đưa con về chốn Thiền Đường Tánh Không / Hôm nay đứng giữa Tánh Không / Dâng lên hai chữ TẠ ƠN mừng Thầy / Xin Thầy cho phép vào đây / Để con có được một ngày TẠ ƠN

Wednesday, August 27, 20254:08 PM(View: 735)

Tuesday, August 26, 20255:54 AM(View: 627)
Phảng phất khắp suốt mười phương bất diệt... / Con tiễn Thầy như tiễn đám mây hương. / Nhớ Thầy như nhớ hoa Đàm mấy độ / Hoa Đàm rơi vẫn còn mãi dư hương

Monday, August 25, 20259:34 PM(View: 873)
Đây là cách cài đặt điện thoại hệ Android để nghe Đại Tạng Kinh NIKAYA trên trang Web Tánh Không. Cách cài đặt này cũng giúp nghe được các bài MP3 và sách nói.

Monday, August 25, 20258:19 PM(View: 1379)
Ngày Rằm tháng Bảy Vu Lan / Làm con hiếu thảo Đạo Vàng lo tu / Mục Kiền Liên cứu Mẹ, ngục tù / Thoát vòng Ngạ Quỷ, Liên Đài siêu thăng...

Monday, August 25, 20258:06 PM(View: 644)
Chiếc xe ĐỜI lao nghe vùn vụt / Thân cốt nhục cố gắng chạy theo / Đến một lúc thân thấy bèo nhèo! / Mới nghĩ đến mở QUỸ TIẾT KIỆM. / Đến hưu trí có QUỸ TIẾT KIỆM / QUỸ THỜI GIAN thì cạn hết rồi .

Wednesday, August 20, 202511:52 AM(View: 829)
Sáng nay không phải thiền hành. Mà là đi dạo loanh quanh triền đồi. Bỗng nhiên lạc vào một nơi. THƯ VIỆN TÁNH KHÔNG, rực ngời nắng mai...

Tuesday, August 19, 20254:07 PM(View: 973)
CHƯƠNG TRÌNH TÌM HIỂU và ỨNG DỤNG KINH NGUYÊN THỦY Tuệ Huy trình bày chủ đề: Về ý nghĩa của TẤT CẢ CÁC PHÁP LẤY DỤC LÀM CĂN BẢN tại Thiền Đường Tánh Không Nam Cali ngày 26 tháng 7 năm 2024

Tuesday, August 19, 20251:02 PM(View: 1205)
Nhìn Bóng Đen - chiêu thức nầy / Hòa Thượng Thông Triệt, Tổ Thầy truyền trao / Tuyến Tùng tiết chất Mela(tonin) / Nước sinh hóa học dỗ ta ngủ liền.

Tuesday, August 19, 20258:13 AM(View: 635)
Người học đạo hôm nay, đọc qua ba thời, ba bậc, ba cảnh, có thể thấy rằng con đường giác ngộ chẳng ở đâu xa. Tâm vốn thanh tịnh ấy chưa từng rời ta một sát na. Chỉ cần ngay đây, quay lại, buông hết chỗ nắm bắt, thì quê nhà liền hiển hiện.

Monday, August 18, 202510:11 PM(View: 1174)
Sự chứng quả A-la-hán của ngài Xá Lợi Phất và ngài A Nan trong kinh điển Phật giáo, đặc biệt là hệ Nikāya, có nhiều điểm khác biệt sâu sắc cả về thời điểm, tiến trình tu chứng, nội lực thiền định, và cả ý nghĩa biểu tượng. Việc so sánh này không chỉ giúp ta hiểu rõ hành trình giải thoát mà còn rút ra bài học thiền quán và tu tập thực tiễn.

Monday, August 18, 20254:27 PM(View: 762)
Trời vào Đông con chạnh lòng nhớ Thầy. / Dù cho Thầy đã khuất mấy tầng mây. / Nhớ Thầy như nhớ trăng xưa mấy độ. / Đã soi đường cho con tỏ chân như.

Sunday, August 17, 20258:07 PM(View: 679)

Wednesday, August 13, 20258:41 AM(View: 1127)
Không Định Danh Đối Tượng là một kỹ thuật then chốt thuộc dòng Thiền Tánh Không giúp người tu thiền huấn luyện tâm và phá tan quán tính di động của tâm. Tuy trên căn bản, sự dính mắc và chấp trước của tâm vốn xuất phát từ tập khí hay lậu hoặc, nhưng trên bề mặt, sự dính mắc và chấp trước của tâm vốn xuất phát từ sự suy nghĩ và ý thức.
Next Page
69,256